Odnowiony grób Izydora Hirscha w pełnej okazałości - FOTO

11 listopada 2025 roku, w Narodowe Święto Niepodległości, na Cmentarzu Żydowskim w Oświęcimiu odbyła się uroczystość odsłonięcia odrestaurowanego nagrobka Icchaka Izydora Hirscha, polskiego legionisty, patrioty, Żyda i Polaka.

Wydarzenie zorganizowane przez Muzeum Żydowskie w Oświęcimiu przywróciło pamięć o młodym oświęcimianinie, który służył w Legionach Polskich, formacji mającej ogromny udział w odzyskaniu niepodległości w 1918 roku. Na jego nagrobku widnieją dwa symbole, orzeł w koronie i Gwiazda Dawida, wyraz tożsamości łączącej polskość i żydowskie korzenie.

Dyrektor Muzeum Żydowskiego Tomasz Kuncewicz zwrócił uwagę, że pamięć o Hirschu ma znaczenie głęboko symboliczne.

„Odsłaniamy dziś nagrobek legionisty, patrioty, Żyda i Polaka. Przywracamy pamięć o człowieku, który swoim życiem potwierdził, że polskość to nie kwestia pochodzenia, ale wyboru serca. Antysemityzm i wszelka nienawiść są antypolskością, bo obrażają pamięć tych, którzy walczyli za wolną Polskę” - mówił.

Przywołał również słowa Juliana Tuwima:

„Jestem Polakiem, bo mi się tak podoba. (…) Nie dzielę Polaków na rodowitych i nierodowitych – pozostawiam to rasistom, rodzimym i nierodzimym hitlerowcom.”

W uroczystości uczestniczyli m.in. wicekonsulka Republiki Federalnej Niemiec w Krakowie Sandra Heiskanen, prezydent Oświęcimia Janusz Chwierut, wicestarościna powiatu oświęcimskiego Teresa Jankowska oraz przewodnicząca Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Bielsku-Białej Dorota Wiewióra.

Zwieńczeniem spotkania była modlitwa poprowadzona przez dra Sławomira Pastuszkę z Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Katowicach, symboliczne złożenie kamieni i kwiatów na grobie legionisty oraz spacer po cmentarzu żydowskim, podczas którego dr Artur Szyndler , kurator Muzeum Żydowskiego i współautor publikacji o tej nekropolii, opowiadał o innych zasłużonych żydowskich mieszkańcach Oświęcimia.

Konserwacja i renowacja nagrobka Izydora Hirscha została sfinansowana dzięki wsparciu Konsulatu Republiki Federalnej Niemiec w Krakowie, Miasta Oświęcim, Powiatu Oświęcimskiego, Fundacji Pamięci Ofiar Auschwitz-Birkenau, What Matters gGmbH oraz licznych prywatnych i społecznościowych darczyńców z Polski i zagranicy.

Fot. Andrzej Rudiak