Polacy w KL Auschwitz. Nowa wystawa w miejscu pamięci

Muzeum Auschwitz chce stworzyć nową wystawę „Polacy w KL Auschwitz. Mieszkańcy ziemi oświęcimskiej w czasie II wojny światowej”.

Państwowe Muzeum Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu ogłosiło właśnie konkurs na koncepcję plastyczną i architektoniczno-budowlaną wystawy, która zajmie dwa piętra historycznego bloku 15 w byłym obozie Auschwitz I.

Koszt realizacji obejmujący zarówno prace techniczne i konserwatorskie w historycznym budynku, jak i wykonanie samej ekspozycji, wynosi około 23 miliony złotych.

„Nowa wystawa polska w Miejscu Pamięci Auschwitz zostanie sfinansowana dzięki nadzwyczajnemu wsparciu Ministerstwa Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu” - informuje Bartosz Bartyzel, rzecznik prasowy muzeum.

Autorem scenariusza nowej wystawy Piotr Setkiewicz, jest kierownik centrum badań muzeum.

Ekspozycja będzie stanowić rozszerzenie wystawy głównej. W szczególny sposób będzie się skupiać na losach Polaków w KL Auschwitz. Przedstawi historię więźniów obozu rejestrowanych, jako polityczni, ale także wszystkie inne kategorie osadzonych w nim obywateli polskich. Także polskich Żydów, kierowanych do Auschwitz na zagładę.

„W KL Auschwitz zostało uwięzionych ponad 140 tysięcy polskich więźniów. Prawie połowa zginęła lub została zamordowana. W ramach zagłady Niemcy deportowali do obozu także około 300 tysięcy polskich Żydów. Wielu Romów, których tu zamordowano, także pochodziło z przedwojennych terenów Rzeczypospolitej. O ich losach opowiemy w nowej ekspozycji” - tłumaczy Piotr M. A. Cywiński, dyrektor miejsca pamięci.

Podkreśla, że obóz znany w świecie przede wszystkim jako miejsce Holokaustu, Niemcy utworzyli na początku wojny dla polskich więźniów politycznych.

„To fundamentalne, by w miejscu pamięci pokazywać całość wielowymiarowej historii tego miejsca, dlatego tak ważne jest utworzenie nowej polskiej wystawy narodowej. Zachęcam do uczestniczenia w tym szczególnym i prestiżowym konkursie. Jakość zwycięskiej pracy z pewnością przełoży się na głębię społecznego zrozumienia tragedii obywateli polskich w KL Auschwitz” - dodaje opiekun miejsca pamięci.

Autor scenariusza informuje, że wystawa będzie mówić o początkach wojny i okupacji niemieckiej w Polsce, zobrazuje skalę prześladowań i okrucieństwa, a także planowość dokonywanych przez niemiecką policję aresztowań. Pokaże też mechanizmy deportacji polskich Żydów, kategorie polskich więźniów KL Auschwitz, przyczyny ich śmierci w obozie, a także temat wyzwolenia i budowania pamięci po wojnie.

„Druga część wystawy dotyczyć będzie zarówno historii Oświęcimia w czasie II wojny światowej - realiów okupacji, wysiedleń, aktywności firmy IG Farbenindustrie, a także niemieckich planów przebudowy miasta - jak i pomocy niesionej z narażeniem życia więźniom KL Auschwitz przez „Ludzi Dobrej Woli”, Polaków mieszkających w pobliżu tzw. strefy interesów obozu, obszaru 40 km kwadratowych izolujących teren obozowy od świata zewnętrznego. Całość zakończy wykaz ponad 1200 nazwisk osób pomagającym więźniom” - wylicza Piotr Setkiewicz.

Muzeum nie rozstrzygnęło poprzedniego konkursu na koncepcję plastyczną i architektoniczno-budowlaną wystawy. Jedna z dwóch ocenianych prac nie spełniała wszystkich formalnych wymagań. W przypadku drugiej sąd konkursowy bardzo nisko ocenił walory merytoryczne, artystyczne i wizualne.

„Zachęcamy zespoły projektantów i architektów, a także konserwatorów i inżynierów do wzięcia udziału konkursie i włączenie się tym samym w misję zachowania pamięci” - mówi Robert Płaczek, koordynator prac nad wystawą.